İflas hukuku

Hukukipedia sitesinden
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla


İflas Hukuku
İflas, borçlunun tüm malvarlığının tasfiye edilerek alacaklılara paylaştırılması sürecidir.
İflas, borçlunun tüm malvarlığının tasfiye edilerek alacaklılara paylaştırılması sürecidir.
Latince Decoction / Faillite
Anlamı Borçlarını ödeyemeyen tacirin malvarlığının toplu tasfiyesi
Hukuk Dalı İcra ve İflas Hukuku

İflas hukuku, borçlarını ödeyemeyen veya ödememe durumu sabit olan bir borçlunun (kural olarak tacirin), haczedilebilir tüm malvarlığının devlet gözetiminde satılıp paraya çevrilmesi ve elde edilen paranın alacaklılara sırasıyla dağıtılmasını düzenleyen hukuk dalıdır.

Bireysel takibin (Haciz) aksine, iflas bir külli icra (toplu takip) yoludur. Yani iflasta, tek bir alacaklı değil tüm alacaklılar; borçlunun tek bir malı değil tüm malvarlığı konuya dahil olur.[1]

İflasa Tabi Kişiler

Türk hukukunda kural olarak herkes iflas edemez. İflasa tabi olmak için kişinin Tacir (Tüccar) sıfatına sahip olması veya kanunen tacirler hakkındaki hükümlere tabi olması gerekir (Örn: Anonim Şirket, Limited Şirket yöneticileri, tacir sayılan dernekler).

  • İstisna: Tacir olmayan vatandaşlar (memur, işçi vb.) Türk hukukunda kural olarak iflas isteyemez (Konkordato talep edebilirler ancak iflas edemezler).

İflas Yolları

İflas süreci iki şekilde başlatılabilir:

1. Takipli İflas

Alacaklının, icra dairesine başvurarak borçluya "İflas ödeme emri" göndermesiyle başlar. Borçlu 7 gün içinde borcu ödemez veya itiraz etmezse, alacaklı Asliye Ticaret Mahkemesine başvurarak iflas davası açar.

2. Takipsiz (Doğrudan) İflas

Öncesinde bir icra takibi yapmadan doğrudan mahkemeden iflasın istenmesidir.

  • Alacaklının Talebiyle: Borçlu mallarını kaçırıyorsa, hileli işlemler yapıyorsa veya yerleşim yeri belirsizse.
  • Borçlunun Talebiyle: Borçlu, aciz halinde olduğunu beyan ederek kendi iflasını isteyebilir. Şirketlerde "borca batıklık" (aktiflerin pasifleri karşılamaması) durumunda iflas istemek zorunludur.

İflasın Sonuçları

[Image of Judge in court room] Mahkemenin iflas kararını vermesiyle birlikte borçlunun hukuki statüsü değişir:

Müflis Açısından

  • Borçluya artık Müflis (İflas eden) denir.
  • Müflis, malvarlığı üzerindeki tasarruf yetkisini kaybeder. Mallarını satamaz, bağışlayamaz. Yönetim yetkisi İflas Masasına geçer.
  • Müflis hakkında yapılan tüm icra takipleri durur ve düşer (Rehinli takipler hariç).

Alacaklılar Açısından

  • Borçlunun tüm borçları (vadesi gelmemiş olsa bile) muaccel (vadesi gelmiş) hale gelir.
  • İflasın açılmasıyla faizler işlemeye devam etmez (Rehinli alacaklar hariç).
  • Alacaklılar, "İflas Masası"na başvurarak alacaklarını kaydettirmek zorundadır.

İflas Teşkilatı

İflas süreci şu organlarca yönetilir:

  1. Resmi Daireler: İcra Dairesi, İflas Dairesi, Asliye Ticaret Mahkemesi.
  2. Alacaklılar Toplantısı: Alacaklıların bir araya gelerek iflas sürecine yön verdikleri karar organıdır.
  3. İflas İdaresi: Alacaklılar toplantısında seçilen, masayı yöneten ve tasfiyeyi (malların satışını) yapan 3 kişilik kuruldur.

İflas ile Haciz Farkı

Kriter Haciz (Cüzi İcra) İflas (Külli İcra)
Konu Borçlunun yetecek kadar malı haczedilir Borçlunun TÜM malvarlığına el konulur
Alacaklılar Sadece takibi yapan alacaklı yararlanır Kayıt yaptıran TÜM alacaklılar yararlanır
Borçlu Herkes haciz yoluyla takip edilebilir Kural olarak sadece Tacirler iflas edebilir
Tasarruf Yetkisi Kısıtlanmaz (Hacizli mal hariç) Tamamen kaldırılır (İflas masasına geçer)

Ayrıca bakınız

Kaynakça

  1. Pekcanıtez, H., Atalay, O., & Özekes, M. (2019). İcra ve İflas Hukuku. On İki Levha Yayıncılık.